, ,

Butterfly: Εσύ τι θα έκανες αν το παιδί σου ήταν transgender;

Διδακτική τηλεόραση, ακατάλληλη για κλειστά μυαλά

Butterfly: Εσύ τι θα έκανες αν το παιδί σου ήταν trans;

Πέρα από τους αθεράπευτους ρατσιστές που πολεμούν ό,τι δεν τους μοιάζει, και τους ανθρωπιστές του αυτοματισμού που στηρίζουν -συχνά χωρίς κρίση και σύνεση- το διαφορετικό απλώς επειδή είναι διαφορετικό, υπάρχει μία ακόμη κατηγορία ανθρώπων. Αυτοί που έχουν καλές προθέσεις αλλά και άγνοια. Που θέλουν να βοηθήσουν τους αδύναμους, αλλά δεν μπορούν γιατί δεν ξέρουν τον τρόπο. H mini-σειρά, Butterfly της COSMOTE TV, μπήκε στον κόσμο μας πετώντας σαν τηλεοπτική πεταλουδίτσα με πλουμιστά φτερά, για να απευθυνθεί στην κατηγορία αυτή. Ήρθε για να μορφώσει, αντικαθιστώντας την αμηχανία της απειρίας με μια διαφωτιστική γνώση που προκύπτει σαν βιωματικό μάθημα.

Ο Max είναι 11 χρονών, γεννήθηκε αγόρι, αλλά αισθάνεται κορίτσι. Η οικογένειά του γνωρίζει πώς αντιλαμβάνεται τον εαυτό του, τα προβλήματα που του προκαλεί σε ψυχολογικό και κοινωνικό επίπεδο η ασυμφωνία του βιολογικού φύλου του με τον δικό του αυτοπροσδιορισμό, αλλά δεν ξέρει τι ακριβώς του συμβαίνει. Η αλήθεια είναι πως ούτε ο Max, που ζητάει να τον φωνάζουν Maxine, είναι σίγουρος πως ξέρει. Αλλά νιώθει επιτακτική και συχνά βίαιη την ανάγκη να αποκτήσει άμεσα την αρμονία που του λείπει και που βλέπει να είναι αυτονόητη για όλους γύρω του, εκτός από τον ίδιο.

Το ενδιαφέρον με την περίπτωσή της Maxine είναι πως είναι μοντέρνα. Η τρανσφοβία είναι μεν εκεί, ο μικροαστισμός και οι στενοί ορίζοντες των Άλλων είναι επίσης εκεί, όμως ο κόσμος που περιβάλλει την 11χρονη δεν είναι εντελώς ξένος ή εχθρικός προς τη διαφορετικότητα, όπως ήταν πριν μερικά χρόνια. Κουτσο-καταλαβαίνει τον τρανς, κουτσο-γνωρίζει ότι το φύλο δεν είναι τελικά ένας δισυπόστατος δογματισμός. Δεν σοκάρεται από την ετερότητα και το ασύνηθες. Όμως έχει τρομερό έλλειμμα επιστημονικής πληροφόρησης και όχι ιδιαίτερη διάθεση να το αναπληρώσει. Είναι ανεξοικείωτος κι ως εκ τούτου, φοβάται.

Οι γονείς της Maxine βρίσκονται σε πανικό. Δεν είναι οι στερεοτυπικοί γονείς που μισούν ή αποστρέφονται το παιδί τους επειδή είναι τρανς, θέτοντας την προκατάληψη και τον συμπλεγματισμό τους πάνω από την ευτυχία του. Βρίσκονται όμως σε άρνηση, καταπιέζουν και υποτιμούν τα συμπτώματα της κατάστασης του παιδιού τους σα να πρόκειται για inside joke (του επιτρέπουν να φοράει κοριτσίστικα ρούχα μεν, αλλά μόνο στο σπίτι!) και ελπίζουν η δυσφορία που αισθάνεται στο σώμα του να είναι παροδική. Όχι επειδή δεν το αγαπούν ή επειδή είναι παντελώς τυφλοί, αλλά επειδή οσφρίζονται την περιπέτεια που το περιμένει κι επιλέγουν να παρατείνουν μια αβέβαιη κατάσταση από το να παγιώσουν κάτι που θα αλλάξει τη ζωή του απροσδιόριστα και για πάντα. Και όλοι ξέρουμε πόσο δυνατή κι επιβλητική είναι η ανάγκη των ανθρώπων να οχυρώνονται πίσω από τη βολική φυσιολογικότητά τους.

Μέσα από μεγάλες βλακείες και άδολα λάθη, προσπαθούν πράγματι να βοηθήσουν τη Maxine να είναι υγιής και χαρούμενη. Αρχικά επιχειρούν να “διαπραγματευτούν” τη διεμφυλικότητα, αναρωτιούνται τι έκαναν λάθος, δοκιμάζουν ακόμη και να τη μεταμφιέσουν σε κάτι ηπιότερο. Επειδή όμως βρισκόμαστε στο 2018 της αδήριτης πραγματικότητας, δεν έχουν άλλη επιλογή παρά να καταλάβουν και να “λουστούν” την αλήθεια με το ζόρι. Έτσι, δέχονται το αναπόφευκτο και αποφασίζουν ότι η σωστή πλευρά της ζωής είναι η πλευρά του παιδιού τους. Γιατί, όχι, δεν είναι όλοι οι γονείς μειονοτικών παιδιών μοχθηρές καρικατούρες. Αδαής δεν σημαίνει και ανέλπιδος.

Εκεί όμως βρίσκεται η μεγάλη παγίδα και το μοιραίο κώλυμα που αντιμετωπίζουν τα τρανς άτομα παντού και πάντοτε, ακόμα και υπό φαινομενικά καλές συνθήκες: Πώς βοηθάς κάποιον όταν δεν ξέρεις τι πρέπει να κάνεις; Πώς βοηθιέσαι όταν είσαι 11, φοβισμένη και σε πόλεμο με τον μισό εαυτό σου; Από πού να αρχίσεις, ποιον να εμπιστευτείς και ποιος θα σου εγγυηθεί πως ό,τι γίνει πάνω σου θα έχει θετικό αποτέλεσμα;

Οι ασάφειες και ο γραφειοκρατισμός των “ειδικών” δεν λειτουργούν θετικά για την εύθραυστη ψυχολογία της Maxine. Οι συγχυσμένοι γονείς μπερδεύονται κι άλλο με τις προδιαγραφές που θέτει η επιστήμη για τον επαναπροσδιορισμό του φύλου της, διαφωνούν και συγκρούονται. Και είναι λογικό. Όσο κι αν προχωρούν τα gender studies, όσο κι αν πληθαίνουν τα trans άτομα που έχουν μια ιστορία πετυχημένης κι ευτυχούς μετάβασης να διηγηθούν, είναι πάντα εξαιρετικά ευαίσθητες οι ισορροπίες όταν πρόκειται για το σώμα ενός παιδιού και τις συνέπειες που η ιατροφαρμακευτική παρέμβαση προοιωνίζεται για την ψυχοσωματική του ανάπτυξη.

Τελικά, ποιος έχει το δικαίωμα, την ικανότητα και το θάρρος να αναλάβει την ευθύνη του απεγκλωβισμού της Maxine από ένα σώμα στο οποίο δεν αντέχει πια να ζει; Είναι οι καλές προθέσεις αρκετές για να εξασφαλίσουν σε ένα τρανς άτομο βιώσιμη ζωή; Δεν ξέρω αν το Butterfly απαντάει ευθέως στην ερώτηση, πάντως μου αρκεί που τη θέτει. Η ορατότητα των προβλημάτων δίνει κίνητρο για τη λύση τους και νομίζω παραγέρασε αυτή η κοινωνία για να αφήνει στο περιθώριο ό,τι δεν απαντιέται εύκολα.


Το Butterfly προβάλλεται στην COSMOTE TVστo κανάλι COSMOTE CINEMA 4HD από τις 21/12 και κάθε Παρασκευή στις 22:00. Τα επεισόδια είναι διαθέσιμα και On Demand στην υπηρεσία COSMOTE TV PLUS στο #cosmotetv #cosmotetvgo για να τα δείτε με την ησυχία σας. Τρία parts έχει, αξίζει και με το παραπάνω. Α, και πάρτε χαρτομάντιλα ε.