,

HOLY BOOKERY #1

12 Rules for Life, The Little Friend, The Dangling Man, A Brief History of Time, Οι Υπνοβάτες, Η Συνωμοσία Εναντίον της Αμερικής

Holy Bookery #1

Τον τελευταίο καιρό, το ενδιαφέρον μου για το ίντερνετ και την κυρίαρχη κουλτούρα του κυμαίνεται σε επίπεδα ενδιαφέροντος για τις μεθόδους αναπαραγωγής των καναρινιών, αν και ομολογώ ότι βρίσκω τα τελευταία αρκετά πιο συναρπαστικά. Έτσι, αποφάσισα να κάνω αυτό που έχουμε πει ξανά και ξανά και ξανά στο instagram, μία στήλη για τα βιβλία δηλαδή, που θα ανανεώνεται για πάντα, μοιράζοντας αναγνωστικές ιδέες και στα πέντε άτομα που διαβάζουν βιβλία στη χώρα μας.

Οι αναφορές σε βιβλία δεν συνιστούν απαραίτητα και παροτρύνσεις. Κάποιες μπορεί να είναι απλώς σχολιαστικές. Γι’ αυτή τη φορά, διάλεξα τα εξής:

12 Rules for Life – Jordan Peterson
Penguin Books

Ο αμφιλεγόμενος καναδός καθηγητής ψυχολογίας Jordan Peterson έγινε γνωστός τα τελευταία χρόνια μέσα από διάφορες, επικής έντασης εμφανίσεις και ομιλίες του στα Μέσα, στις οποίες εκφράζει με σθένος κι επιχειρήματα (αλλά και με ένα είδος εξοργιστικής αλαζονείας) τις θέσεις του σχετικά με ό,τι αυτός ορίζει ως πρόβλημα της μοντέρνας εποχής. Οι βασικές και δημοφιλέστερες θεματικές του, αυτές στις οποίες οφείλεται το μίσος και η αγάπη που λαμβάνει από τους αναρίθμητους αποδέκτες των απόψεών του, ιδεολογικά αντίπαλους και συγγενείς, αντίστοιχα, είναι η πολιτική των ταυτοτήτων, η πατριαρχία και ο σύγχρονος φεμινισμός. 

Κύριος άξονας της σκέψης του Peterson, στον οποίο στηρίζεται και το βιβλίο 12 Rules for Life, είναι η αυταξία του ατόμου. Η δύναμη της σκέψης και της προσωπικής προσπάθειας, η αφοσίωση, οι αρχές και το πείσμα είναι για τον Peterson ο δρόμος για την αυτοπραγμάτωση, το ιδανικό αντίδοτο στο ατομικό και συλλογικό χάος (σε αντίθεση με κόμματα, κινήματα και “ανατρεπτικές” ιδέες που διατρέχουν ανά περιόδους τη συλλογική συνείδηση). Γι’ αυτόν, η μεγαλύτερη θετική ανατροπή που μπορεί να επιτύχει κανείς, είναι η δουλειά με τον εαυτό του.

Δυστυχώς, ο γραπτός λόγος του Jordan Peterson αποδεικνύεται λιγότερο φλογερός και μαγνητιστικός από τον προφορικό του. Το βιβλίο διαβάζεται εύκολα κι ευχάριστα, αλλά οι συνεχόμενες θρησκευτικές αναφορές σε συνδυασμό με τη συχνή γενικολογία το κάνουν σε σημεία ανιαρό κι αδικαιολόγητα “πλαδαρό”. Έχω την αίσθηση ότι η φιλοσοφία του Peterson γίνεται πολύ πιο κατανοητή από τα βίντεό του που διατίθενται online παρά από το 12 Rules for Life. Αν το διαβάσετε, προτιμήστε την αγγλική έκδοση, μαθαίνω ότι η ελληνική που κυκλοφόρησε πρόσφατα δεν έχει ιδιαίτερα καλή μετάφραση.

(το διάβασα στα αγγλικά)

The Little Friend – Donna Tartt
Bloomsberry

Υπάρχουν άπειρα βιβλία μυθοπλασίας για το παρελθόν, την ανάμνηση, την οικογένεια, τη χαμένη παιδικότητα, την εγγενώς βίαιη διαδικασία τού να μεγαλώνεις. Δεν είναι όμως όλα λογοτεχνία. Για να καταλάβουμε τι ακριβώς σημαίνει λογοτεχνία, μπορούμε να διαβάσουμε το The Little Friend. Η Donna Tartt καταφέρνει να μιλήσει ιδανικά για όλα τα παραπάνω, φτιάχνοντας έναν κόσμο χωρίς τα προβλέψιμα κλισέ και τις γραφικότητες που καταστρέφουν και την πιο καλή πρόζα. Κι αυτό (που ακούγεται απλό αλλά στην πραγματικότητα απαιτεί τόνους ταλέντου) κάνει την ιστορία της συνταρακτικά αληθινή και ποιοτική. Τα τραύματα, η οικογενειακή δυσλειτουργία, η προαστιακή μοναξιά, η απώλεια, η αβεβαιότητα και η περιπέτεια είναι όλα εκεί, αλλά όχι με τον στρωτό, στερεοτυπικό τρόπο, τις συγγραφικές συμβάσεις ή τους χαρακτήρες-καρικατούρες που τα κάνουν όλα εύκολα και κατανοητά. Η ζωή ξετυλίγεται με πρωτοτυπία χωρίς να είναι ή να υποδύεται την πρωτότυπη.

(το διάβασα στα αγγλικά)

The Dangling Man – Saul Bellow
Penguin

Όπως έχει ειπωθεί άπειρες φορές ανά τα χρόνια, με διάφορους τρόπους, χωρίς όμως η επανάληψη και η ποικιλομορφία του αποφθέγματος να αναιρούν την ακρίβειά του, τα πιο μεγάλα πράγματα περιγράφονται καλύτερα με τον πιο απλό τρόπο. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε απλός τρόπος είναι και εύστοχος, μην τρελαθούμε, θέλει υψηλή τέχνη και ο μινιμαλισμός. Στο Dangling Man, ο Saul Bellow αποδεικνύει έμπρακτα ότι οι υπαρξιακές ανησυχίες αποτυπώνονται ρεαλιστικά όταν απογυμνώνονται. Η αγωνία του εκκρεμούς ανθρώπου, αυτού που πασχίζει να βρει τη θέση του στον κόσμο, καθώς τίποτα δεν τον γεμίζει και τίποτα δεν τον σηκώνει, είναι μία διαχρονική κατάσταση την οποία ο Bellow θέτει κάπως λοξά: ως προβληματισμό απέναντι στην ελευθερία. Τι παθαίνει κανείς όταν δεν ξέρει τι να κάνει την ελευθερία του; Διαβάζεις αυτό το βιβλίο και ζηλεύεις το ανεπιτήδευτο βάθος του.

(το διάβασα στα αγγλικά)

A Brief History of Time – Stephen Hawking
Penguin

Υπάρχει μια παγίδα στα βιβλία εκλαϊκευμένης επιστήμης: ακούς το “εκλαϊκευμένης” και περιμένεις πως θα τα καταλάβεις. Αυτό δεν ισχύει πάντα, και ειδικά στο A Brief History of Time του Stephen Hawking, οι μη εξοικειωμένοι με τις θετικές επιστήμες μάλλον δεν θα κατανοήσουν πλήρως τις σύνθετες έννοιες που πραγματεύεται, έστω ακροθιγώς ή τέλος πάντων χωρίς απόλυτη εμβάθυνση. Παραδόξως, όμως, κι ενώ ανήκω στην κατηγορία των παντελώς άσχετων περί μαθηματικών και φυσικής, το βρήκα εξαιρετικά χρήσιμο και μόνο για τη βόλτα που με πήγε στα μεγάλα θέματα και για τη (μικροσκοπική λόγω της περιορισμένης κατανόησής μου, αλλά τόσο διαφωτιστική παρ’ όλα αυτά) ματιά που μου προσέφερε στον υπαρξισμό της επιστήμης. Μια καλή εισαγωγή στην ανάλυση των παραμέτρων του χρόνου, του φωτός, της ταχύτητας, των ουράνιων σωμάτων και τόσων άλλων θεμάτων που συναπαρτίζουν την ευρύτερη ανθρώπινη συνθήκη. Κάπου εκεί μέσα φιγουράρει και ο Θεός.

(το διάβασα στα αγγλικά)

Οι Υπνοβάτες – Christopher Clark
Αλεξάνδρεια

Όποιος ενδιαφέρεται για την ιστορία στα σοβαρά, και όχι για να επιβεβαιώσει την προκατάληψη ή τη στράτευσή του, γνωρίζει τον όγκο πληροφορίας που χρειάζεται να διατρέξει κανείς για να ενημερωθεί ουσιαστικά κι επί της ουσίας ακόμη και για τα πιο γνωστά γεγονότα. Ποτέ ένα βιβλίο δεν σου δίνει όλα όσα θα ήθελες να ξέρεις, η γνώση είναι αέναη διαδικασία. Οι Υπνοβάτες όμως είναι μία πραγματικά εμβριθής καταγραφή των πιο σημαντικών κεφαλαίων του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, που επεξεργάζεται ανοιχτόμυαλα τις επίσημες και τις ανεπίσημες αιτίες του, αλλά και το γενικότερο πλαίσιο προετοιμασίας και διεξαγωγής του. Είναι μια πολύ καλή βάση για να μάθει ή να θυμηθεί κανείς τους πολιτικούς/στρατιωτικούς/οικονομικούς/γεωγραφικούς συσχετισμούς του Μεγάλου Πολέμου, η παράθεση των οποίων γίνεται σε σημεία υπεραναλυτική, αλλά ποτέ χωρίς νόημα. Ογκώδες βιβλίο, όμως βγαίνει χωρίς ταλαιπωρία.

(το διάβασα στα ελληνικά)

Η Συνωμοσία Εναντίον της Αμερικής – Philip Roth
Πόλις

Η ικανότητα του Φίλιπ Ροθ στην αφήγηση και στη σύνθεση φυσικών ιστοριών που σχεδόν στάζουν βιωματική αλήθεια, χωρίς ίχνος επιτήδευσης και πόζας, είναι δεδομένη για όλους. Ακόμη κι εκείνους που δεν αντέχουν την αυτοαναφορικότητα και την αρρενωπότητα της γραφής του. Στο περίπου ημι-αυτοβιογραφικό Η Συνωμοσία Εναντίον της Αμερικής, ο Ροθ πλάθει μια ανιστορική εκδοχή του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, κατά την οποία η ναζιστική λαίλαπα εξαπλώνεται στις Ηνωμένες Πολιτείες και διαβρώνει σταδιακά και ύπουλα τους δημοκρατικούς θεσμούς εκ των έσω. Η εβραϊκή κουλτούρα του Φίλιπ Ροθ, που ποτέ δεν σταματάει να τον απασχολεί, ξεδιπλώνει τις οικογενειακές, κοινωνικές και πολιτικές πτυχές της μέσα σε ένα θλιβερό, πολεμικό πλαίσιο που συνδυάζει τον τρόμο, με τη φαντασία και το χιούμορ. Κι ενώ η ιστορία τραβιέται από τα μαλλιά σαν ένα είδος ακραίας παραβολής, γεγονότα σαν αυτά που συνέβησαν στο Καπιτώλιο τις προάλλες, έρχονται να της δώσουν ένα αναδρομικό credit, 17 χρόνια μετά την έκδοσή της. Τίποτα δεν είναι απίθανο, όσο το αδίστακτο ανθρώπινο είδος παραμένει ζωντανό. Το βιβλίο χρησιμεύει ως υπενθύμιση για το πόσο εύκολα μπορούν να εκτραπούν όσα θεωρούμε κεκτημένα.

(το διάβασα στα ελληνικά)

Ξεκινήστε γρήγορα, δεν έχουμε πολύ χρόνο.

What do you think?

12 points
Upvote Downvote

Total votes: 12

Upvotes: 12

Upvotes percentage: 100.000000%

Downvotes: 0

Downvotes percentage: 0.000000%